WPS¶

Samenvatting¶

Een WPS (Welding Procedure Specification) is een document waarin stap voor stap staat beschreven hoe een las moet worden uitgevoerd. De WPS bevat alle belangrijke lasparameters en instructies die nodig zijn om een lasverbinding op een reproduceerbare en gecontroleerde manier te maken.

Een WPS zorgt ervoor dat verschillende lassers dezelfde las op dezelfde manier kunnen uitvoeren. Hierdoor blijven de kwaliteit, sterkte en betrouwbaarheid van de lasverbinding consistent, ongeacht wie het werk uitvoert.

Binnen Jongia vormt een WPS een belangrijk hulpmiddel voor kwaliteitsborging. Bij projecten met hoge kwaliteitseisen wordt gewerkt volgens goedgekeurde WPS'en die zijn gebaseerd op een gekwalificeerde PQR (Procedure Qualification Record).

Theorie¶

Wat is een WPS?¶

Een Welding Procedure Specification is een werkinstructie voor het lassen.

Het document beschrijft precies:

welke lasmethode moet worden gebruikt;
welke materialen worden gelast;
welke instellingen moeten worden toegepast;
hoe de las moet worden uitgevoerd.

Een WPS zorgt ervoor dat iedere las op dezelfde manier wordt gemaakt.

Waarom is een WPS belangrijk?¶

Zonder duidelijke werkinstructies kunnen verschillende lassers dezelfde verbinding op verschillende manieren uitvoeren.

Dit kan leiden tot:

wisselende kwaliteit;
lasfouten;
vervorming;
onvoldoende sterkte;
problemen bij inspectie.

Een WPS voorkomt deze verschillen.

Wat staat er in een WPS?¶

Een WPS bevat onder andere:

lasmethode;
basismateriaal;
materiaaldikte;
type lasverbinding;
laspositie;
beschermgas;
toevoegmateriaal;
elektrode;
lasstroom;
spanning;
polariteit;
lassnelheid;
voorwarmtemperatuur;
eventuele warmtebehandeling.

Hiermee beschikt de lasser over alle benodigde informatie.

Lasparameters¶

De lasparameters bepalen hoe de las wordt uitgevoerd.

Belangrijke parameters zijn:

stroomsterkte;
spanning;
warmte-inbreng;
booglengte;
draadtoevoer;
gasdebiet.

Een wijziging van deze instellingen kan grote invloed hebben op de kwaliteit van de las.

Toepassingsgebied¶

Een WPS geldt alleen binnen bepaalde grenzen.

Bijvoorbeeld voor:

specifieke materialen;
materiaaldiktes;
lasmethoden;
lasposities;
verbindingstypen.

Wanneer buiten deze grenzen wordt gewerkt, is vaak een andere WPS nodig.

Relatie met de PQR¶

Een WPS is gebaseerd op een Procedure Qualification Record (PQR).

De PQR toont aan dat de gekozen lasprocedure technisch geschikt is.

De WPS vertaalt deze informatie naar praktische werkinstructies voor de lasser.

Kort gezegd:

PQR = bewijs dat de procedure werkt.
WPS = instructie om de procedure uit te voeren.

Relatie met de lasserskwalificatie¶

Naast een geldige WPS is vaak ook een lasserskwalificatie vereist.

De WPS beschrijft:

hoe gelast moet worden.

De lasserskwalificatie toont aan:

dat de lasser de procedure correct kan uitvoeren.

Beide zijn belangrijk voor een gecontroleerd productieproces.

Internationale normen¶

WPS'en worden opgesteld volgens internationale normen.

Veelgebruikte normen zijn:

ISO 15609 – Specificatie van lasprocedures;
ASME Section IX – Veel toegepast in de proces- en drukvatindustrie.

De normen beschrijven welke informatie minimaal in een WPS moet worden opgenomen.

Wijzigen van een WPS¶

Een WPS mag niet zomaar worden aangepast.

Essentiële wijzigingen, zoals:

een andere lasmethode;
een ander materiaal;
een andere materiaaldikte;
een ander beschermgas;
sterk gewijzigde lasparameters;

kunnen ertoe leiden dat een nieuwe PQR nodig is.

Hierdoor blijft de kwaliteit van de lasprocedure gewaarborgd.

Traceerbaarheid¶

Bij gecertificeerd laswerk wordt vaak vastgelegd:

welke WPS is gebruikt;
welke lasser de verbinding heeft gemaakt;
welke materialen zijn toegepast;
welke inspecties zijn uitgevoerd.

Deze gegevens maken volledige traceerbaarheid mogelijk.

Praktijk bij Jongia¶

Binnen Jongia worden WPS'en gebruikt om ervoor te zorgen dat lasverbindingen op een consistente en reproduceerbare manier worden uitgevoerd. Bij projecten voor de voedingsmiddelen-, farmaceutische en chemische industrie kunnen specifieke WPS'en worden voorgeschreven waarin alle relevante lasparameters zijn vastgelegd.

Lassers volgen deze werkinstructies tijdens het uitvoeren van het werk. In combinatie met een geldige lasserskwalificatie, materiaalcertificaten en inspectierapporten vormt de WPS een belangrijk onderdeel van het kwaliteitsmanagement. Hierdoor kan worden aangetoond dat iedere las volgens een gecontroleerde en bewezen procedure is vervaardigd.

Veelgemaakte fouten¶

WPS en PQR als hetzelfde zien. Een WPS is een werkinstructie; een PQR is het bewijs dat deze werkwijze technisch geschikt is.
Denken dat een WPS voor alle materialen geldt. Iedere WPS heeft een beperkt toepassingsgebied voor specifieke materialen, diktes en lasmethoden.
Lasparameters aanpassen zonder beoordeling. Grote wijzigingen kunnen buiten het geldigheidsgebied van de WPS vallen en een nieuwe procedurekwalificatie vereisen.
Aannemen dat een WPS de vakbekwaamheid van de lasser bewijst. Daarvoor is een afzonderlijke lasserskwalificatie nodig.
Geen aandacht besteden aan documentatie. Het correct registreren van de gebruikte WPS draagt bij aan de traceerbaarheid, kwaliteitsborging en certificering van een project.